Mahawanshaya

ඈත අතීතයේ ශ්‍රී ලංකාවේ අධ්‍යාපනය තුළ ප්‍රබල බලවේගය ලෙස කටයුතු කරනු ලැබුවේ බෞද්ධ භික්‍ෂුන් වහන්සේලාය. මුල් යුගයේ සිට ප්‍රබලතම අධ්‍යාපන මධ්‍යස්ථාන ලෙස ක්‍රියා කරනු ලැබුවේ පිරිවෙන් සහ පන්සල් යන ආයතනයන්ය. අනුරාධපුර රාජධාණියේ, අභයගිරිය, ජේතවනාරාමය, සිතුල්පව්ව, මිහින්තලය මෙන්ම තිස්සමහාරාමය ආදී විහාර...

මුළු මහත් ලෝකයක් කතාබහ කළ ටයිටැනික් නෞකාවේ කතාව එසේ සිදුවෙද්දී හරියටම ඊට වසර හැත්තෑ පහකට පමණ පසු තවත් එවැනිම වූ රුදුරු මාරාන්තිකම සමුද්‍රීය අනතුරක් සිදුවිය. ඒ ඩෝනා පාස් නෞකාව සහ වෙක්ටර් නෞකාව එකිනෙක ගැටීමයි. එදා විදෙස් මාධ්‍ය වාර්තා කළ අන්දමට...

ප්‍රෞඪ ඉතිහාසයකට නෑකම් කියන අපගේ අභීතවත් හෙළයන් ජීවත් වූ මෙම හෙළදීපය හෙවත් ‘හෙළදිව’ මෙයට ශතවර්ෂ ගණනාවකට පෙර පෙරදිග මහා ධාන්‍යාගාරය ලෙසද හැඳින්විණි. අද වන විට ඇතැම් කෘෂිකාර්මික ද්‍රව්‍ය විවිධ වූ විදේශීය රටවලින් නැව් මඟින් එනතුරු බලා සිටින අපගේ වත්මන් ජනසමාජයට...

අතීතයේ පටන් මෙරට සමාජ සකස් වී පවතින්නේ ගමේ පන්සල වටා එක්වීමෙනි. ගමේ ප්‍රධානත්වය හිමිවන්නේ පන්සලටය. පන්සල හැරුණු විට ‘ආරණ්‍ය සේනාසන’ හෙවත් ‘වන සෙනසුන්’ ලෙස හඳුන්වන තවත් ආරාම විශේෂයක් දක්නට හැකිය. ගම්මානවලින් දුරස්ව ‘වනගොමු’ ආශ්‍රිතව මේ ආරණ්‍ය සේනාසන සකස් වී තිබේ....

අපේ රටේ අද ඓතිහාසික ස්ථානයන් ගත්තොත් ඓතිහාසික ස්ථාන තියෙන්නේ එකක් දෙකක් තුනක් හතරක් පහක් නෙවෙයි. ඇත්තටම දහස් ගණනක් වූ ඓතිහාසික ස්ථාන අපේ රටේ තියෙනවා. ශ්‍රී ලංකාව කියන්නේ ලෝකයා ඉදිරියේ ඉන්දියාවට පහළින් ඇති පුංචි දූපතක් කිව්වට ලෝකයේ වැඩිපුර ඓතිහාසික ස්ථාන තියෙන්නේ...

වසරක් යනු පෘථිවියට සූර්යයා වටා එක් වරක් පරිභ්‍රමණය සඳහා ගතවන කාලයයි. ඒ සඳහා දැනට ගතවෙන නිශ්චිත දින ගණන දින 365කි. තවත් සරල කළහොත් එය මාස දොළහක් ලෙසින්ද සඳහන් කළ හැකිය. සැබෑවටම මෙය සොබාදහම මඟින් සිදුකරන අපූරුම වූ සිදුවීමකි. එහෙත් නිවෙසේ...

පිරිත් කී සැණින් සෙත සදනු වස් බුදු රජාණන් වහන්සේ විසින් දෙසා වදාළ වූ සූත්‍ර පිටකයෙහි පවතින දෙසුම් සමුදායකි. මෙය එක අතකින් චිරාගත ආගමික පුණ්‍යෝත්සවයක් ලෙසද සැලැකේ. සැබැවින්ම මෙය දීර්ඝ කාලීනව පවත්වාගෙන එනු ලබන සංස්කෘතික උත්සවයක් ලෙසද පිළිගැනේ. එසේම පිරිත් සජ්ඣායනය...

ලෝකයේ බොහෝ රටවල් තිබුණද අදටත් “හිරු නොබසින අධිරාජ්‍යය” ලෙස අප හඳුන්වන එක්සත් රාජධානියට හිමිවන්නේ සුවිශේෂී තැනකි. වත්මන් ලෝකයේ බලවත්ම රටක් ලෙස සැලකෙන මෙය රජ පවුලක් විසින් පාලනයක් ගෙනයන රටකි. පස්වැනි ජෝර්ජ් රජුගේ ඇවෑමෙන් දෙවැනි එළිසබෙත් මහා රැජින තම අණසකට ගත්...

පසන් ගෞතම මුනිඳු බුදු වී සාසනේ ලොව පැවැතියේ…. එසම්පත් ඇති අයත් යනවා මරුව සමඟින් උරුදියේ…. වසන් ඇති දා කරපු පින්මයි කැටුව යන්නේ පැහැදියේ…. උපන් දා සිට කරපු පව් නැත වරක් වැන්දොත් කැලණියේ…. ඔන්න ඉහළින් තියෙන කවිය දැක්කම අපි මේ අද...

පානදුර සිට හොරණ හරහා රත්නපුර මාර්ගයේ ගමන් කරන ඕනෑම කෙනකු නිසැකවම නතර වන ස්ථානයක් ලෙස ඇල්ලගාව තෙද පත්තිනි දේවාලය හඳුන්වා දිය හැක. ශ්‍රී ලංකාවේ මාර්ග වර්ගීකරණය අනුව 8 මාර්ග අංකය හිමිව ඇති මේ මාර්ගයේ දිනකට විශාල වාහන ප්‍රමාණයක් සහ ජනතාවක්...