එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් කොමිසමට හෝ වෙනත් එවැනි ජාත්යන්තර සංවිධානයකට ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය විසින් මොනයම් රටකට හෝ විරුද්ධව යෝජනාවක් ගෙන එන්නේ නම් ඒ රට බියට පත්වීම ස්වාභාවිකය. මොකද ඇමෙරිකාව යනු ලෝකයේ ලොකුම බලවතාය. එම නිසා ඇමෙරිකාව ප්රධානව යම් රටකට එරෙහිව යෝජනාවක් ගෙන එන්නේ නම් හැම වෙලාවෙම ඒ රට බලන්නේ ලෝකයේ ලොකුම බලවතාට අභියෝග කොට සටන් වැදීමට නොව සාකච්ඡා මාර්ගයෙන් එම යෝජනාව තුළ ඇති කරුණුවලට එකඟතාව පළ කිරීමය. එසේත් නැතිනම් ඒ ගෙනන යෝජනාවේම පාර්ශ්වකරුවකු බවට පත්වීමය. එහෙම කරන්නේ වෙන මොකවත් නිසා නොව එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් මණ්ඩලය හෝ වෙනයම් සංවිධානයක් තුළ ඇමෙරිකාව එක්ක තරග කරන්න ගියහොත් ඒ රටට භයානක ප්රතිවිපාකවලට මුහුණදීමට සිදුවන බවට අත්දැකීමෙන්ම දන්නා නිසාය.
මේ වගේම 2009 යුද ජයග්රහණයෙන් පසු පළමුවරට ලංකාවට එරෙහිවත්, එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් මණ්ඩලයට ඇමෙරිකාව ප්රමුඛ බටහිර රටවල් යෝජනාවක් අරගෙන ආවේය. ඇමෙරිකාව ප්රධානව මෙම යෝජනාව අරගෙන එද්දී අනෙක් රටවල් ලංකාව දුන් උපදේශය වුණේ ඇමෙරිකාවත් එක්ක සාකච්ඡා කරල ෂේප් එකේ වැඩේ ගොඩදාගන්න කියාය. ඒ වෙලාවෙ මේ රටේ තිබ්බෙ මහින්දගේ ආණ්ඩුවකි. ඇමෙරිකාව ප්රමුඛ බටහිර රටවල් ලංකාවට එරෙහිව මේ යෝජනාව ගේන්නේ කෙළින්ම රණවිරුවන් ඉලක්ක කරගෙන බව මහින්දගේ ආණ්ඩුව ඒ වෙලාවේ දැන සිටියේය. ඇමෙරිකාව ප්රමුඛ බටහිර රටවල් ලංකාවේ යුද ජයග්රහණය අවතක්සේරු කොට යුද්ධය ජයග්රහණය කිරීමට නායකත්වය දුන් ආණ්ඩුව ලවාම රණවිරුවන්ට දඬුවම් දීම මෙහි යටි අරමුණ බවබව මහින්දගේ ආණ්ඩුව දැන සිටියේය. ඒ අනුව ඇමෙරිකාව මේ යෝජනාව ලංකාවට එරෙහිව මානව හිමිකම් කොමිසමට අරගෙන එද්දී මහින්දගේ ආණ්ඩුවට තිබුණේ එක තේරීමකි. ඒ ඇමෙරිකාව ප්රමුඛ බටහිර රටවලට යටවෙනවාද, එසේත් නැතිනම් රණවිරුවන් ආරක්ෂා කරගන්නවාද කියන එකය.
“ඇමෙරිකාව එක්ක හැප්පෙන්න ගියොත් වෙන්නෙ කළුගලේ ඔළුව ගහගන්නවා වගේ වැඩක්. ලංකාවට ඔළුව උස්සන්න හම්බුවෙන්නෙ නෑ. ඇමෙරිකාව අපිව හප කරල දායි. ඒක හින්දා ඒක ෂේප් කරගන්න.”
ඒ කාලයේ සමහරු මහින්දට උපදෙස් දුන්නේ එහෙමය.
හැබැයි මහින්ද ඇමෙරිකාවට යටවුණේ නැත. ඇමෙරිකාව එක්ක හැප්පෙන්න ගිහින් මුහුණදෙන්න වෙන ප්රතිවිපාක ගැන දැන දැනම මහින්දගේ ආණ්ඩුව එදා තීරණය කළේ යුද ජයග්රහණය වෙනුවෙන් සිය ජීවිත, ඇස්, ඉස්, මස්, ලේ, අතපය පූජා කරමින් කැපවූ රණවිරුවන්ගේ ආත්ම අභිමානය ආරක්ෂා කරගන්නටය. මහින්ද ඒ වෙලාවේ ගත්තේ අති බැරෑරුම් සහ අවදානම් සහගත රාජ්යතාන්ත්රික තීන්දුවකි. හැබැයි මහින්දගේ ආණ්ඩුව ඒ තීන්දුව බය නැතුව ගත්තේය.
එහෙම ගත්තා විතරක් නොව ඇමෙරිකාවට විරුද්ධව එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් මණ්ඩලය තුළ රටවල් එකතු කරන වැඩේද මහින්ද කළේය. මේක කිසිසේත්ම ඇමෙරිකාව බලාපොරොත්තු වූ තත්ත්වයක් නොවේ. මොකද ලෝක සිතියමේ තිතක් වගේ තියෙන පුංචි රටක් ලෝකයේ බලවත්ම රටට එරෙහිව අභියෝග කරයි කියල ඇමෙරිකාව හීනෙන්වත් හිතන්න නැතුව ඇත. හැබැයි මහින්දගේ ආණ්ඩුව බය නැතුව ඒ දේ කළේය. වරක් නොව තෙවරක්ම ලංකාව ඇමෙරිකාවට එරෙහිව මානව හිමිකම් කොමිසමේදී අභියෝග කළේය. ඇමෙරිකාවට විරුද්ධ රටවල් සියල්ලම මානව හිමිකම් කොමිසමේදී එකට එකතු කර පෙන්නුවේය. වරක් ඇමෙරිකාව ගෙනා යෝජනාව පරද්දලා පෙන්නුවේය.
ඇමෙරිකාව රාජපක්ෂලාත් එක්ක වෛර බැඳගත්තේ මේ නිසාය. මොකද ඇමෙරිකාවට එරෙහිව රුසියාවේ පුටින් හා චීනයේ ෂී ජින් පින් කොතරම් පාරම්බෑවත් එක තැනකදී මේ රටවල් දෙකම ඇමෙරිකාවට බයය. නමුත් එහෙව් රටවල් පවා ඇමෙරිකාවට බය වෙද්දී ලංකාව වගේ පුංචි රටක සිට ඇමෙරිකාවට අභියෝග කරන මේ රාජපක්ෂලා පසුපස ඇමෙරිකාව පන්නන්න පටන් ගත්තේ මේ සිදුවීමෙන් පසුවය. ඒකෙ අවසන් ප්රතිඵලය වූයේ 2015 මහින්ද ජනාධිපතිවරණය පරාජයට පත්වී ගෙදර යන්න සිදුවීමය.
මහින්ද පරාජයට පත්වූ වහාම ඇමෙරිකාව කළේ මෛත්රි – රනිල් ආණ්ඩුව තමන්ගේ යෝජනාවට යටත් කරගෙන මානව හිමිකම් කොමිසමට අලුත් යෝජනාවක් ගෙන ඒමය. එතැනදී ඇමෙරිකාව බලාපොරොත්තු වූ විදිහටම මෛත්රි – රනිල් ආණ්ඩුව ඇමෙරිකාව ලංකාවට එරෙහිව ගෙනා යෝජනාවේ සම පාර්ශ්වකරුවකු විය. එසේ කොට යුද සමයේදී රණවිරුවන් යුද අපරාධ කළ බව ලංකාව පිළිගත්තේය. එසේ යුද අපරාධ කළ රණවිරුවන්ට දඬුවම් දීම සඳහා හයිබි්රඩ් අධිකරණයක් පිහිටුවාලීමට එකඟ වූයේය. ඇමෙරිකාව රාජපක්ෂලා පරද්දලා තමන්ගේ යෝජනාවට ලංකාවට පාර්ශ්වකරුවකු කරගෙන සටන ජයග්රහණය කරලා පෙන්නුවේ ඒ විදිහටය.
හැබැයි රාජපක්ෂලාද පැරදිලා ගෙදර ගියත් නිකන් සිටියේ නැත. බලය නැතිව සිටි අවුරුදු පහේ යළිත් සංවිධාන වී අලුත් පක්ෂයක් පිහිටුවා කෙසේ හෝ ජනාධිපති ධුරය යළි රාජපක්ෂවරුන් අතට ලබාගැනීමට කටයුතු කළේය.
රාජපක්ෂවරයකු ජනාධිපති ධුරයට පත්වී පැවැති පළමු මානව හිමිකම් කොමිෂන් රැස්වීමේදී ඇමෙරිකාව හිතන් හිටියේ පැරදිලා ගෙදර ගිහින් ආ නිසා රාජපක්ෂලා මොකක් හෝ පාඩමක් ඉගෙන ඇතැයි කියාය. 2015 යහපාලන ආණ්ඩුව කළා වගේ ගෝඨාභයත් ඇමෙරිකාව ගෙනා යෝජනාව ඉදිරියට අරන් යනු ඇතැයි කියාය.
හැබැයි රාජපක්ෂලාට පාඩම් ඉගැන්වීම ලේසි නැති බව ඇමෙරිකාවට තේරුණේ පළමු මානව හිමිකම් කොමිසම් රැස්වීමේදීම ඇමෙරිකානු යෝජනාවේ සම අනුග්රාහකත්වයෙන් ඉවත් වීමට ලංකාව කටයුතු කිරීමත් සමඟය. එපමණක් නොව මෙවර ජිනීවාවලදී ලංකාව ඇමෙරිකාවට නැවත වතාවක් අභියෝග කිරීමටද සමත් විය. ඒ, අවුරුදු පහකට පසු ඇමෙරිකාවට එරෙහිව ජිනීවාවලදී බලගතු රටවල් රැසක් එක පෙළකට ගැනීමට හැකිවීම හරහාය.
මෙතැනදී බොහෝ දෙනා සිතුවේ පහුගිය කාලයේ ලංකාවේ තිබූ මුස්ලිම් ජනතාවගේ ප්රශ්නය හේතුකොටගෙන ලොව සියලුම මුස්ලිම් රටවල් ලංකාවට එරෙහිව ඇමෙරිකාවත් සමඟ එකට හිටගනු ඇතැයි කියාය. ඇමෙරිකාව සිතා සිටියේ එහෙමය. හැබැයි මහින්ද ඒකට ඉඩ තිබ්බේ නැත. මහින්ද ඉම්රාන්ව ලංකාවට ගෙනැවිත් පකිස්තානයේ සහාය ලංකාවට ලබාගත්තේය. මහින්ද බංග්ලාදේශයට ගොස් ෂීක් හසීනා මුණගැසී බංග්ලාදේශයේ සහාය ලංකාවට ලබාගත්තේය. ඒ හරහා මුස්ලිම් ලෝකයේ ප්රබල රටවල් ලංකාවත් සමඟ තවමත් සිටින බව ඇමෙරිකාවට ඔප්පු කොට පෙන්නුවේය.
නමුත් දැන් යළිත් වතාවක් ආණ්ඩුවට එරෙහිව එළියෙනුත්, ඇතුළේ කුමන්ත්රණ පිට කුමන්ත්රණ දියත් වන ආකාරයක් දැකගන්නට තිබේ. පසුගිය දවසක පැවැති ගම සමඟ පිළිසඳර වැඩසටහනකදීද ගෝඨා ප්රසිද්ධියේම ආණ්ඩුවට එරෙහිව ක්රියාත්මක වන මේ බලවේග ගැන සඳහන් කොට සිටියේ ඒ නිසාය.
“මහින්දට වෙච්ච වැඩේ ආයිමත් මේ රටේ වෙන්න ඉඩ තියන්න එපා”
ගෝඨා දේශප්රේමී ජනතාවගෙන් ඉල්ලා සිටියේ ඒකය. ඒ නිසා මේ දියත් වෙන කුමන්ත්රණ පරාජය කොට ආණ්ඩුව ආරක්ෂා කර ගැනීම දේශප්රේමීන්ගේ වගකීමය.
විමලසිරි ජයලත්
