තලේබාන් කණ්ඩායම සහ ඉස්ලාමාබාද්වල ඇතැම් සිද්ධීන් එකට සංසන්දනය කරමින් පාකිස්තානය ඇෆගනිස්තානයේ ගෙනයන චර්යා රටාව කුමක්ද යන්න පිළිබඳ ඉන්දියාව සහ එක්සත් ජනපදය හීන්සිරුවේ සෝදිසියෙන් සිටින බව වොෂිංටනයේ තුන්දින සංචාරය අවසානයේ පසුගිය සිකුරාදා පැවැත්වූ මාධ්ය හමුවේදී භාරත විදේශ ලේකම් හාර්ෂ් ශ්රිංගල් පැවැසීය. එම මාධ්ය හමුවේදී විදේශ ලේකම්වරයා වැඩිවශයෙන් අවධානය යොමු කළේ යුද්ධයෙන් නන්නත්තාර වූ ඇෆ්ගනිස්තානය ගැනය. තම රට “අතේ දුරින් සිටීමේ” සිද්ධාන්තය තලේබාන්කාරයන් කෙරෙහි දක්වන බවද ඔහු කියයි.
ඇෆ්ගනිස්තානයේ පාලන බලය පසුගිය අගෝස්තු 15දා අත්පත් කරගැනීමෙන් පසුව මේ වන විට ක්රියාත්මක කෙරෙන අතිධාවනකාරී සිදුවීම් මාලාව ගැන එතරම් ප්රසන්නතාවකින් විදේශ ලේකම්වරයා කතා කළේද නැත.
පාකිස්තානයේ අභ්යන්තර සේවා බුද්ධි ප්රධානි ලුතිනන් ජෙනරල් ෆාහිස් හමීඩ් තලේබානුවන් සමග ද්විපාක්ෂික සාකච්ඡාවකට යාමට පැය කීපයකට පෙරාතුව භාරත විදේශ ලේකම්වරයා ඒ කරුණු ටික මාධ්යයට ප්රකාශ කළේය.
තලේබාන් කණ්ඩායම ඇෆ්ගනිස්තානයේ බලය ගත් පසුව පාකිස්තානයෙන් එරටට ගිය පළමු රාජ්ය නිලධාරියා ලුතිනන් ජනරාල්වරයාය.
පාකිස්තානය තලේබාන්ලාට “ගොට්ට” අල්ලන බව කී විදේශ ලේකම් හාර්ෂ් ශ්රිංගල් ඒ මොනවා කළත් ඉන්දියාවත් ඇමෙරිකාවත් පාකිස්තානය අල්ලන්න හදන “කස්තිරම” දෙස “ඇස් කන් ඇරගෙන” සිටින බවද පැවසීය. ප්රතිවිරුද්ධ ක්රීඩකයන් එක පිලක සිට සෙල්ලම් කරන්නේ කොහොමද කියන එකයි අපි බලාගෙන ඉන්නෙ. පාකිස්තානය කියන්නෙ ඇෆ්ගනිස්තානයේ අසල්වැසියා. ඒ වගේම තලේබාන්ලාට “කිරිපෙව්වේත්” පාකිස්තානයමයි. ඒ දෙගොල්ලන්නෙ තියෙන “පයුරුපාසානෙ” මොකක්ද කියන්න හේතු සාධක ඕනෑ පදං තියෙනවා. ඇෆ්ගනිස්තානයේ සංවර්ධනය ගැන අපි දෙගොල්ල, ඇමෙරිකාවත් භාරතයත් එක අදහසේම සිටිනවා. එහෙත් තලේබාන්ලා දිහා බලන්නෙ නම් “මොකාටද එන්න හදන්නෙ” කියන කෝණයෙන්. ඇෆ්ගනිස්තානය ත්රස්තවාදීන්ගේ කෙම්බිමක් වේදැයි යන්න පිළිබඳවද පසුගිය එක්සත් ජාතීන්ගේ සංගමයේදීද සාකච්ඡා කෙරී තිබේ.
“ජෙයිෂ් ඊ මොහමඩ්” සහ ලෂ්කාර් ඊ තෛබා යන ත්රස්ත කණඩායම් ඇෆ්ගනිස්තානයේ ක්රියාත්මක බව එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය විසින්ද හඳුනාගනු ලැබ ඇත. එබැවින් ඉන්දියාව සහ ඇමෙරිකාවද ඔවුන්ගේ ක්රියා කටයුතු ගැන ඇසගසා සිටිති.
ඇෆ්ගනිස්තානය සමග බැඳීමක් කඩිනමින් ආරම්භ කිරීමට ඉන්දියාව සූදානමක්ද නැති තරම්ය. එහෙත් සීමාසහිත ප්රමාණයකට සම්බන්ධතාවක් පැවැත්වේ. මේ විදේශ ලේකම්වරයාගේ ප්රකාශයකි.
අප මහා පරිමාණයෙන් ඔවුන් සමග සාකච්ඡා පවත්වන්නෙත් නෑ. සුළු කතාබහක් කරනවා පමණයි.
එසේ වුවත් ඇතැම් කරුණුවලදී ඔවුන් සාධනීය තත්ත්වයකට අනුගතවීමට උත්සාහ දරන බවක් පෙනෙන්නට තිබීම යහපත් දෙයක්. එසේ වුවත් ජාත්යන්තර ප්රජාව නම් ඇෆ්ගනිස්තානයේ වෙන දේවල් ගැන පසුවන්නේ ඒ තරම් ප්රිය මනාපයකින් නම් නොවන බව පේනවා. එහෙත් අපට ඒ මට්ටමට වැටෙන්න අපහසුයි. ඇෆ්ගනිස්තානය කෙරෙහි ඇල්මක් දක්වන සෑම රටක් සමගමත් අපිත් සම්බන්ධයි. ඔහු පැවැසුවේය.
කටාර්වල ඉන්දියානු මහ කොමසාරිස් දීපක් මිතාල් තලේබානු ජ්යෙෂ්ඨ නායක ෂෙර් මොහමඩ් අබ්බාස් ටෙනෙක්සායි සමග සාකච්ඡාවකට සහභාගිවී ඇත. සාකච්ඡාව තලේබාන් පාර්ශ්වයේ අවශ්යතාව අනුව පැවැත්වූවකි. ඒ දෙපක්ෂය අතර ප්රථම සුහද හමුවයි. ඒ සාකච්ඡාවේදී ඇෆ්ගනිස්තානයෙන් තම රටට එරෙහිව කෙරෙන්නාවූ ත්රස්ත ක්රියා පිළිබඳවද ඉන්දියාව මතක් කරදී ඇත. ඉන්දීය විදේශ ලේකම් හාර්ෂ් ශ්රිංගාල් තුන්දින ඇමෙරිකානු නිල සංචාරයේදී ඇමෙරිකානු රාජ්ය ලේකම් ඇන්තනී බ්ලින්කන් ඇතුළු ප්රධානීන් ගණනාවක් සමගද සාකච්ඡා පවත්වා ඇත. ඒ සෑම සාකච්ඡාවකදීම ප්රධාන මාතෘකාව ඇෆ්ගනිස්තානයවී තිබේ.
පාකිස්තානයේ අභ්යන්තර සේවා බුද්ධි ප්රධානී ලුතිනන් ජෙනරල් ෆාහිස් හමීඩ් පසුගියදා ඇෆ්ගනිස්තාන, තලේබාන නායකත්වය සමග පැවැත්වූ සාකච්ඡාවේදී ආරක්ෂාව ඇතුළු ප්රධාන කරුණු ගණනාවක් ප්රස්තුත කරගෙන ඇත්තේය.
ඒ පිළිබඳ මාධ්යයට ප්රකාශයක් කළ නම සඳහන් නොකළ පාකිස්තාන හමුදා ප්රධානියකු පැවැසුවේ ඇෆ්ගන් හමුදාව ප්රතිසංවිධානය කිරීමට එහිදී සාකච්ඡා කෙරුණු බවයි. මේ සාකච්ඡාවේ වැදගත්ම සිද්ධිය ලුතිනන් ජෙනරල් ෆාහිස් හමීඩ් සහ පාකිස්තාන තානාපතිවරයා සියලුම මාධ්යවේදීන්ද සහභාගි කරවාගෙන සාකච්ඡාව පැවැත්වීමය. එම සාකච්ඡාවේ අන්තර්ගත කරුණු පිළිබඳ මාධ්ය වාර්තාවල දැක්වෙන අන්දමට ජ්යෙෂ්ඨ නායක මුල්ලා අබ්දුල් ගානි බරාදර් සහ ආරක්ෂක ඇමැති හකානිගේ කටයුතු අතර පැහැදිලි වෙනස්කම් ප්රදර්ශනය කෙරෙන බවයි.
දෝහා දේශපාලන කේන්ද්රීය නායක බරාදර් සහ ක්ෂේත්රයේ නියමුවන් වන මුල්ලා මොහමඩ් යාකුබ් ප්රමුඛ කණ්ඩායමක් අතර බලය බෙදීයාම සම්බන්ධයෙන් බලවත් වෙනස්කම් රැසක් (ගැටුමක්) උද්ගතව ඇති බවද පැහැදිලිව දක්නට ලැබේ. මුල්ලා මොහමඩ් යාකුබ් යනු තලේබාන් සන්නද්ධ කණ්ඩායමේ නිර්මාතෘ මුල්ලා මොහමඩ් ඕමාර්ගේ පුත්රයායි.
දැනට ආරක්ෂක ඇමැති හකානිගේ අණසක යටතේ පවත්නා බුද්ධි, ආරක්ෂක සහ අභ්යන්තර කටයුතු පිළිබඳ ආයතන, අභ්යාන්තර සේවා බුද්ධි ප්රධානි ලුතිනන් ජෙනරල් ෆාහිස් හමීඩ්ගේ නිර්දේශ අනුව ප්රතිව්යුහගත කිරීමේ මතය මහජනයා තරයේ අනුමත කරනු ලබන බව නම සඳහන් කිරීමට අකැමැති වූ හමුදා ප්රධානියකු මාධ්යයට ප්රකාශ කර තිබේ.
ලුතිනන් ජෙනරල් ෆාහිස් හමීඩ්ගේ පැමණීමෙන් මේ වෙනස්කම් හඳුනාගෙන ඇතැයි පැවසෙන අතරම මහජනයාගේ මතය එම පැමිණීම ඇමැති හකානිගේ කටයුතු ප්රවර්ධනය කිරීම සඳහාම බවයි.
